Mọi người đều có cấu tạo di truyền giống với những người khác, nghĩa là hầu hết các đặc điểm thể chất của chúng ta tương tự nhau. Ngoài ra chúng ta còn có chung nhiều đặc tính khác như có một hệ thống giao tiếp phức tạp để truyền đạt tư duy, có cảm xúc và tình ý với những người xung quanh và chúng ta cũng có thể thể hiện nhiều cung bậc cảm xúc thông qua ngôn ngữ, âm thanh, biểu cảm khuôn mặt và điệu bộ.
Tuy nhiên, cái cách mà chúng ta giao tiếp không phải luôn luôn giống hệt nhau – chẳng hạn người từ những nền văn hóa khác nhau có thể không hiểu được cùng một từ, cụm từ hay ngôn ngữ cơ thể của nhau.
Trong nỗ lực tìm kiếm cảm xúc chung của con người, các nhà nghiên cứu do giáo sư Sophie Scott từ Đại học Cao đẳng London (UCL) dẫn đầu đã nghiên cứu xem liệu các âm thanh liên quan đến các cảm xúc như hạnh phúc, giận dữ, sợ hãi, buồn phiền, kinh tởm và ngạc nhiên có giống nhau giữa các nền văn hóa khác nhau hay không. Kết quả nghiên cứu được đăng trên tạp chí Proceedings of the National Academy of Sciences. Các nhà khoa học đã cung cấp thêm bằng chứng khẳng định rằng các kiểu xúc cảm căn bản, các chức năng đã tiến hóa cùng được chia sẻ chung giữa tất cả mọi người.
Tiến sỹ Disa Sauter, đã nghiên cứu 2 nhóm gồm 20.000 người đến từ Anh và từ Himba sống tại các vùng định cư nhỏ tại bắc Nambia, là một phần trong luận án Tiến sỹ của cô tại UCL.
Ở các vùng định cư rất xa xôi, nơi thu thập dữ liệu nghiên cứu, các cá nhân sống hoàn toàn theo lối sống truyền thống: không điện, không nước máy, không giáo dục chính thức tại trường học hoặc không liên hiện với người từ nhóm khác.
Những người tham gia nghiên cứu nghe một câu chuyện ngắn dựa trên một xúc cảm cụ thể chẳng hạn như một người buồn ra sao vì một người thân của họ vừa qua đời. Cuối câu chuyện họ được nghe thấy 2 âm thanh – khóc và cười – và họ được hỏi âm thanh nào trong 2 âm đó phản ánh cảm xúc trong câu chuyện. Nhóm người Anh nghe âm thanh của người Himba và ngược lại.
“Người tham gia từ cả hai nhóm dường như thấy các cảm xúc cơ bản như giận dữ, sợ hãi, sợ hãi, vui vẻ, buồn phiền và ngạc nhiên là những xúc cảm dễ nhận ra nhất,” giáo sư Scott nói. “Điều này cho thấy các xúc cảm này và biểu hiện bằng âm thanh của chúng là tương tự đối với toàn bộ các nền văn hóa loài người.”
Kết quả nghiên cứu này cũng bổ sung cho nghiên cứu trước đó cho rằng biểu hiện khuôn mặt của những xúc cảm cơ bản có thể được nhận ra ở nhiều nền văn hóa. Mặc dù có nhiều khác biệt đáng chú ý về hệ thống cơ mặt nhưng các cơ cần thiết nhất để thể hiện các xúc cảm cơ bản giống hệt nhau giữa nhiều cá nhân, điều này cũng khẳng định rằng cấu trúc cơ mặt cụ thể có thể đã tiến hóa để cho phép các cá nhân thể hiện các cảm xúc chung dễ nhận biết.
 |
|
Mọi người cùng cười! Ảnh: Getty Image |
Một âm thanh tích cực rất đặc biệt dễ nhận ra bởi cả hai nhóm đó là tiếng cười. Người nghe đồng ý rằng tiếng cười biểu thị sự phấn khích, giống như cảm giác bị thọc lét.
“Thọc lét là mọi người bật cười – và không chỉ có riêng ở con người,” Tiến sỹ Disa Sauter, người test hai nhóm người trong nghiên cứu nói. “Chúng tôi thấy điều này diễn ra trong trong các loài linh trưởng khác như vượn và các loài có vú khác. Điều này chứng tỏ rằng tiếng cười có nguồn gốc tiến hóa rất sâu xa, có thể là 1 phần của việc giao tiếp vui đùa giữa mẹ và bé.”
“Nghiên cứu của chúng tôi ủng hộ ý kiến cho rằng tiếng cưới có mối liên hệ chung với cảm giác bị thọc lét và phản ánh cảm giác thích thú về thể chất.”
Nghiên cứu trước đây đã chỉ ra rằng cười là biển hiện chung dễ nhận biết của niềm hạnh phúc, và đặt ra khả năng là tiếng cười là biểu hiện âm thanh tương đương của nụ cười, cả hai đều diễn tả một trạng thái phấn chấn.
Tuy nhiên, Giáo sư Scott giải thích rằng có thể tiếng cười và nụ cười thực sự là hai dạng tính hiệu khá khác biệt nhau, với nụ cười đóng vai trò là 1 tín hiệu của mục đích xã hội tích cực chung trong khi tiếng cười có thể là một tín hiệu cảm xúc cụ thể hơn, bắt nguồn khi vui chơi.
Tuy thế, không phải tất cả các âm thanh tích cực đều được cả 2 nền văn hóa nhận biết dễ dàng.
Một số âm như âm chỉ sự thỏa mãn hoặc đạt được thành tựu gì đó dường như không giống nhau giữa 2 nhóm. Các nhà nghiên cứu tin điều này có thể là do chức năng của các xúc cảm tích cực tạo nên sự gắn kết xã hội giữa các thành viên trong nhóm. Kiểu hành vi gắn kết như thế có thể bị hạn chế trong các thành viên của nhóm mà với họ các liên kết xã hội được hình thành và duy trì liên tục. Tuy nhiên, có thể người ta không chia sẻ các tín hiệu đó với các cá nhân ngoài nhóm văn hóa của mình.
L.H (ScienceDaily)
